Орусия

Бизнесин ойрон кылып албайын деген мүдүр кандай болушу керек: 7 зарыл сапаттар

26 ноября 2018 г. 13:22 348

Мен натыйжасыз жетекчиликтен улам кирешеден куру калып, бирок сонун жетектеген директорлорго таянып акча таап келдим жана таап жатам.

Мүдүр кандай болушу керек? Маанисин майдалап чайнап олтурбастан кыска-нуска жазбасам, китеп болуп кетчүдөй.

Милдеттери жөнүндө

Сиз компаниянын ээсисиз жана ошол эле убакта биринчи адамы да. Сиз ээнин милдеттери менен мүдүрдүн милдеттерин бирдей жүктөнүп алгансыз. Куттуктайм, кылтакка өзүңүз түшүп бердиңиз, бизнесиңиз сиз каалагандан бир топ жай өнүгөт.

Ээнин милдеттери (кыскача гана):

- бизнести юридикалык негизге олтургузуу;

- бизнес эмне менен кантип жүрөт стратегиясын иштеп чыгуу;

- анын баштапкы жөнөкөй эрежелерин аныктоо;

- алгачкы кызматкерлерин жалдоо;

- отурукташкан бизнесте ээси стратегия, иштөө эрежелери, жаңы багыттарды аныктап ыкташтыруу, изилдөө бөлүмдөөрүн түзүү, коомдук PR, бизнести рейдерликтен (тартып алуу) коруу, мамкызматкерлер менен мамиле ж.б.у.с. нерселерге жооптуу.

Ээ – бул мыйзам чыгаруу бийлиги, ага кошумча укук-коргоо жана сот иштеринин бир бөлүгүн аткарат.

Бир баштуу аткаруу бийлигинин милдеттери:

- ээ койгон пландарды ишке ашыруу;

- бизнестин күнүмдүк башкаруусу;

- чыгашадан киреше көп болуусун дайыма камсыздап туруу;

- ээни күнүмдүк иштер менен башкаруудан арылтуу;

- ээлер (акционерлер) үчүн барган сайын көп акча таап кете берүү;

- компанияны өз өнүгүүсүнө өзү каражат тапкандай башкаруу;

- бизнестин барган сайын кымбатоосун (капитализация) камсыздоо ж.б.у.с.

Жалданма мүдүр кандай болушу керек

Жогоруда тизмектелгендин баарын ийгиликтүү ишке ашырууга милдеттүү. Ага кошумча чынчыл, берилген, демилгечи, акылдуу, ушул бизнес тармагында башкаруу менен өндүрүштүн кесипкөйү (кошумча) болушу зарыл. Мындан сырткары жаны тынбаган иштемчилдик шарт. Өзүңүздүн директоруңузда көргүңүз келген он-жыйырмадай сапат кошуңуз. Алардын ар бири маанилүү.

Бирок жогоруда айтылгандардын баарынан мурун сиздин мүдүр, менин оюмча, төмөнкү сапаттарга ээ болушу керек:

1. Ал көз көрүнө акча тартып турат. Акча кайдан чыгаарын, аң уулаган тайгандай, алыстан сезет. Бул жерде адал жол менен келген киреше жөнүндө сөз болуп жатат.

2. Ал:

- компанияны айланткан акча дайыма болуусуна;

- айланган акчанын өзгө жана өңгөгө тиешелүү балансын сактоого (өз каражат өңгөдөн үч эсе көп);

- бизнестин жалпы капиталдашуусунун жана базардагы баасынын (экө көбүнчөйүн эки башка сумма болот) өсүүсүнө бизнестин ээлери эмес өзү жон териси менен жооп берээрин түшүнөт.

Ал компаниянын өз каражатына өнүгүүсүн камсыздоосу керек. Болочок долбоорду каржылап бер деп ээлерден сурануу оюна да келбеши керек;

3. Мүдүр бардык кызматкерлерге жана бизнестин ээлерине “Жок” деп айта алышы керек. Ал коммунист да, социалист да эмес, демократиялык борборлошуу принциптерин карманбайт жана баарына каршы чыга алат. Ал компаниянын каражатын өзүнүн популярдуулугун арттырууга жумшабайт, башкалардын мактоосуна муктаж эмес.

4. Ал бардык орун басарлары менен кызматкерлердин ишин уюштуруп, аларды жалдаган акчанын ордуна сапаттуу товар жана кызматты талап кыла алат. Керектүү натыйжаны убагында алуу үчүн кишилерди мажбурлай алат.

Мунун баарын сүйүп аткарса сонун. Бирок керектүү натыйжа алуу үчүн кимдир бирөөнү “курмандыкка” чапса, запкы чеккен өзү күнөөлүү, башынан "кыйратам" дебеши керек болчу;

5. Кишилер жумшактарды жакшы көрүшөт, бирок катуу жана адилеттүүлөрдү ээрчишет. Мүдүр болчу жигит ээлери талап кылган адеп-ахлак менен эрежелерди сактоодо үлгү болушу керек. Ал өтө жогорку адеп-ахлак ээси болуусу шарт;

6. Мындай катуулук жана баарына каршы чыга алуу менен бирге ал чыныгы лидер болушу керек. Демек – ал бардык адамдарды, алардын арасында кол алдындагыларын чын жүрөктөн жана катуу сүйүшү зарыл;

7. Өз кыймыл-аракеттери жана эмгегинин натыйжасы үчүн жоопкерчиликтүү. Биринчи адам мамлекеттин жана бизнестин ээлери алдында өлкөбүздүн мыйзамдары боюнча өз чөнтөгү жана жеке мүлкү менен небактан бери жооп берет. Бирок маселе мында эмес. Ал жоопкерчидиктүү чечимдерди кабыл алып, кемчиликтерди толуктап, артыкчылыктарды арттырышы керек. Кол алдындагыларынын кыймыл-аракеттери үчүн өзүнүкүндөй жооп бериши зарыл.

Эгер компанияңыздагы жүз кишинин арасынан беш ТИРҮҮ, башкаларды тирилте алган киши бар болсо, сиз бактылуусуз. Ошондойлордон жетекчи караштырыңыз.

Менин мисалым

Акыркы жолу “чоочун жигитти” мүдүр кыла коюп, 2011-жылы кырсыктадым. Буга анын экинчи-жетинчи пункттарына тиешелүү сапаттардын жоктугу себеп болду.

Кантип кош айтыштык?

“Колтугума кирип алган” жигит зыянга учуратып, кызматкерлерди качырып, бардык жоопкерчиликти жагдайлар, кардарлар жана базарга төңкөй салып, жоготуулар менен карыздардын акчалай жоопкерчилигинен баш тартып баса берди. Кыскасы, мен айткан бешке кирбеген 95тин бири экен.

Карыз менен жоготууларды өзүм төлөп шумдуктуудай тажрыйбага жеттим. Ошондон кийин жаңы катуу эрежелерди иштеп чыгып, бул окуядан чоң пайда алдым.

Бул жазууда маселе толук камтылган жок. Бирок ийгиликтүү болууңузга туура ойлорду бере алдым деп үмүттөнөм.

Иштериңизге ийгилик, аптаңыз берекелүү өтсүн!

Владимира Туров, blogs.klerk.ru, Орусия